Veelgestelde vragen over de opvang van asielzoekers

Op deze pagina vindt u de veelgestelde vragen over de duurzame opvang van asielzoekers. Deze pagina wordt regelmatig bijgewerkt. Bovenaan staan 5 veelgestelde vragen met korte antwoorden. Daaronder staan, per vraag, verdiepende vragen en uitgebreidere antwoorden. Mocht uw vraag er niet bij staan dan kunt u deze mailen naar: asielopvang@koggenland.nl.

1. Komt er in Koggenland asielopvang?

Ja, er komt een opvang voor 149 asielzoekers voor de duur van 5 jaar. Meer informatie hieronder, bij hoofdstuk 1.

2. Waar komt de opvang?

Dat is nog niet bekend. De gemeente doet nu, samen met het COA, onderzoek naar de mogelijkheden. Na de zomervakantie, in september 2026, wordt duidelijkheid verwacht over de meest geschikte locatie. Meer informatie hieronder, bij hoofdstuk 2.

3. Wanneer komen de eerste asielzoekers in Koggenland?

Dat is nog niet met zekerheid te zeggen. Als er een geschikte locatie is, zal er eerst nog werk verzet moeten worden voordat er een opvanglocatie gereed is. Denk hierbij aan vergunningen en (ver)bouwen. De opvanglocatie zal naar verwachting in 2027 openen. 

Meer informatie hieronder, bij hoofdstuk 3.

4. Wie komen er in de opvang?

Er komen 149 asielzoekers uit verschillende landen. Dit kunnen alleenstaanden zijn, mannen of vrouwen, en gezinnen. Er komen geen minderjarige zonder familie of ouders. Het COA bepaalt wie er in onze locatie opgevangen worden. De gemeente heeft daar geen controle over. 

Meer informatie hieronder, bij hoofdstuk 4.

5. Heb ik als inwoner inspraak over asielopvang?

Inwoners hebben geen zeggenschap over of er wel of geen opvang komt. Wel is er inspraak over hoe de asielopvang wordt vormgegeven. Zodra er momenten van inspraak gepland staan kondigt de gemeente deze aan. U kunt ook mailen naar: asielopvang@koggenland.nl 

Meer informatie hieronder, bij hoofdstuk 5.

1. Asielopvang in Koggenland

Komt er in Koggenland asielopvang?

Ja, er komt een opvang voor 149 asielzoekers, voor de duur van 5 jaar. Dit aantal en deze periode komen voort uit de Spreidingswet. Het aantal op te vangen asielzoekers wordt berekend op basis van het aantal asielopvangplekken dat landelijk te kort is. Bij de verdeling wordt rekening gehouden met het aantal inwoners en de welvaart van een gemeente.

De informatie die u op deze pagina leest gaat over duurzame opvang. Duurzame opvang betekent: opvangplekken voor de duur van 5 jaar. Deze pagina gaat niet over noodopvang of crisisnoodopvang.

Wat houdt de Spreidingwet in?

De Spreidingswet, officieel de ‘Wet gemeentelijke taak mogelijk maken asielopvangvoorzieningen’, is een wet die gemeenten verplicht een vastgesteld aantal asiel opvangplaatsen te realiseren. Het doel van deze wet is het evenredig verdelen van asielopvangplekken.

 Meer informatie over de spreidingswet en een Q&A over de spreidingswet.

Is of wordt de Spreidingswet ingetrokken?

De Spreidingswet is op 1 februari 2024 ingegaan. Er is veel over gesproken, ook over het intrekken van deze wet. Dat is echter niet gebeurd, de wet is nog van kracht en moet worden uitgevoerd. Ook het kabinet-Jetten wil de Spreidingswet in stand houden.  

Wat als een gemeente zicht niet aan de spreidingswet houdt?

Als een gemeente zich niet aan de Spreidingswet houdt, dan kan de minister van Asiel en Migratie handhaven door toezicht toe te passen. Dit houdt in dat de beslissingen over asielopvang in onze gemeente niet meer door ons college (burgemeester en wethouders) worden genomen, maar door de minister. Omdat Koggenland nu nog niet voldoet aan de Spreidingswet, hebben wij van de minister een brief ontvangen waarin werd verzocht om aan te geven welke voortgang er tot nu toe is geboekt. Ook werd (kortweg) aangegeven dat we meer voortgang moeten blijven maken. Als we dat niet doen kan de minister ingrijpen en raakt de gemeente de regie over waar en hoe de opvang gerealiseerd wordt kwijt. We hebben een brief aan de minister teruggeschreven, waarin we uitleggen wat we tot nu toe gedaan hebben en wat onze planning is. Op dit moment is dit voor de minister voldoende.

2. Waar komt de opvang?

Is er al een geschikte locatie gevonden?

De gemeente doet nu, samen met het COA, onderzoek naar een mogelijke locatie voor asielopvang. Na de zomervakantie, in september 2026, zal meer duidelijk zijn, en weten we of de locatie echt geschikt is. Zodra dit bekend is, wordt hierover zo snel mogelijk en zo breed mogelijk gecommuniceerd. Uiteraard nemen we eerst contact op met mensen die het dichtst bij een locatie wonen.  Kijk voor meer informatie hierover bij 5.

Waarom wordt er nu nog niks gedeeld over het onderzoek naar locaties?

Zoals hierboven beschreven, is het onderzoek naar een locatie nog niet klaar. De locatie die nu onderzocht wordt, maar ook de locaties die eerder onderzocht zijn, zijn nu nog niet openbaar. Hier is voor gekozen om de onderzoeken in rust en met zorgvuldigheid uit te kunnen voeren. Zodra de onderzoeken zijn afgerond, worden deze wel openbaar. 

Het onderzoek dat nu gedaan wordt, is een haalbaarheidsonderzoek. In een haalbaarheidsonderzoek wordt bijvoorbeeld gekeken of opvang op deze locatie juridisch gezien mogelijk is, of er voldoende ruimte is voor woonunits, voorzieningen en buitenruimte. Vanuit de gemeente wordt ook veel waarde gehecht aan de toekomstige integratie: hebben asielzoekers straks zelfstandig (met de fiets), toegang tot de maatschappelijke voorzieningen, zoals een supermarkt , openbaar vervoer of werkgelegenheid.

Lees voor meer informatie over geschikte locaties: COA - Vastgoed voor asielopvang | www.coa.nl.

Wanneer wordt er wel iets gedeeld over de locatie?

In september 2026 wordt er informatie over de locatie gedeeld met de belanghebbenden, de gemeenteraad en de inwoners van hele gemeente Koggenland. 

Wilt u op de hoogte blijven? 

U blijft gemakkelijk op de hoogte via de digitale nieuwbrief van de gemeente en via het Koggennieuws. 

3 Wanneer komt de opvang?

Wanneer komen de eerste asielzoekers in Koggenland?

Dat is nog niet met zekerheid te zeggen. Wanneer er een geschikte locatie is, zal er eerst nog werk verzet moeten worden voordat een opvanglocatie gereed is.  Denk hierbij aan vergunningen en (ver)bouwen. De opvanglocatie zal naar verwachting in 2027 openen. Wanneer in 2027 is nu nog niet te zeggen.

Het kan zo zijn dat asielzoekers tijdens een (ver)bouwperiode eerst in een tijdelijke opvangvoorziening gehuisvest worden om daarna door te stromen zodra de (ver)bouwing gereed is.

Welke stappen worden gezet voordat asielzoekers in Koggenland kunnen komen wonen?

Als het haalbaarheidsonderzoek is afgerond, komt daar een locatie uit. Dit wordt de voorkeurslocatie genoemd. De verwachting is dat deze voorkeurslocatie in september 2026 bekend wordt gemaakt.

Dit is een zorgvuldig proces, waarin we eerst de belanghebbenden zo snel en zo compleet mogelijk informeren. Daarna informeren we onze inwoners snel en zo volledig mogelijk. 

Daarna start een proces waarbij de gemeenteraad uiteindelijk het laatste woord heeft. Aan hen wordt gevraagd in te stemmen met de voorkeurslocatie. Dit zal naar verwachting in november 2026 zijn.

Vervolgens kan het proces van realiseren van een opvanglocatie in gang worden gezet. Als de locatie klaar, is kunnen de eerste asielzoekers in Koggenland komen wonen. 

Wanneer is de locatie klaar?

Zodra er een geschikte locatie gevonden is, kan een planning gemaakt worden voor het realiseren van opvangplekken. Het realiseren van een opvanglocatie hangt in zijn algemeenheid af van het vergunningentraject en de ontwikkeltijd van het COA. Een schatting is dat de eerste asielzoekers in 2027 gehuisvest kunnen worden. Dit is echter een schatting, het is nu nog niet met zekerheid te zeggen.

4 Wie komen er in de opvang?

Wie komen er in de opvang?

Er komen 149 asielzoekers uit verschillende landen. Dit is anders dan in bijvoorbeeld de Oekraïne opvang, waar mensen uit één land worden opgevangen. Asielzoekers kunnen alleenstaanden of alleengaanden (volwassenen met een gezin in land van herkomst) zijn, mannen of vrouwen, en gezinnen. Er komen geen minderjarigen zonder familie of ouders. Het COA bepaalt wie er in onze locatie opgevangen wordt. De gemeente heeft daar geen regie over.

Hebben we inspraak over wie er komt?

Nee, dit wordt door het COA bepaald. Daar hebben wij als gemeente geen inspraak in. Wel maken we afspraken over de samenstelling van de groep, bijvoorbeeld dat het een samenstelling is van mannen, vrouwen en gezinnen. Asielzoekers blijven op een locatie zolang hun asielaanvraag loopt, of als ze nog wachten op huisvesting in de gemeente. Deze wachttijd is voor iedereen anders. Sommige mensen wachten een half jaar, anderen soms wel 3 jaar. De groep zal daarom steeds van samenstelling veranderen.  

We maken afspraken over wie we niet opvangen. Het gaat om de groep minderjarigen die zonder ouder of familie naar Nederland komt. Deze groep wordt AMV (alleenstaande minderjarige vreemdeling) genoemd en komt niet bij ons in de opvang.  

Hoe worden deze mensen begeleid?

Het COA is verantwoordelijk voor de opvang en de begeleiding van de asielzoekers. De begeleiding richt zich op het zo snel mogelijk zelfstandig en zelfredzaam mogelijk maken van mensen. Het COA doet dit door middel van gesprekken en praktische begeleiding, zoals fietsles, maar ook door bijvoorbeeld het ondersteunen in het vinden en behouden van werk.

Daarnaast zorgt het COA voor de eerstelijns zorg: huisarts, tandarts en psychische hulpverlening. Dit kan op onze locatie zijn, maar ook op de hoofdlocatie in Heerhugowaard. Asielzoekers gaan niet naar de huisarts of tandarts in het dorp. 

Ook zorgt het COA ervoor dat leerplichtige kinderen op school worden ingeschreven. De begeleiding van het COA is voor asielzoekers niet vrijblijvend, zolang mensen op een COA-locatie verblijven moeten ze actief deelnemen aan de begeleiding die hoort bij de fase van hun asielprocedure.    

Wat voor soort locatie krijgen we?

In Koggenland krijgen we een KSO: kleinschalige opvang. Onze opvanglocatie wordt een zogeheten ‘satellietlocatie’ van het asielzoekerscentrum (azc) in Heerhugowaard. Dit betekent dat een deel van het team van Heerhugowaard in wisselende samenstelling op onze locatie aanwezig zal zijn. Er is wel 24/7 beveiliging aanwezig. Voor de meeste faciliteiten, zoals taalles voor volwassenen, gaan asielzoekers van onze locatie naar het azc in Heerhugowaard. Dit zullen ze zo veel mogelijk zelfstandig moeten doen, met eigen vervoer. Bewoners van een KSO moeten dus in grote mate zelfredzaam zijn. Mensen die erg veel zorg en begeleiding nodig hebben passen in regel niet goed op een KSO. 

5. Heb ik als inwoner inspraak over asielopvang?

Heb ik als inwoner inspraak over asielopvang?

Nee, inwoners hebben geen zeggenschap over of er wel of geen opvang komt. Wel is er inspraak over hoe de asielopvang wordt vormgegeven. Zodra er momenten van inspraak gepland staan, kondigt de gemeente deze aan. U kunt ook mailen naar: asielopvang@koggenland.nl.

Wanneer heb ik inspraak?

Nadat de voorkeurslocatie bekend wordt gemaakt, in september 2026, zal ook bekend worden gemaakt wanneer de informatie- en inspraak momenten zijn. Deze verwachten we in oktober en november 2026. Hierover worden inwoners geïnformeerd via deze website, onze nieuwsbrief en via het Koggennieuws.  

Ook bij het vergunningstraject dat later volgt, is inspraak mogelijk. U kunt tegen een vergunningsbesluit bezwaar indienen, als u belanghebbende bent en een goede reden heeft. 

Wat wordt bedoeld met “inspraak”, heb ik echt iets te zeggen?

Met inspraak wordt bedoeld dat de gemeente haar inwoners betrekt bij de vraag ‘hoe kunnen we de wet zo goed mogelijk uitvoeren en deze groep asielzoekers zo goed mogelijk opvangen?’. Daarbij wordt u gevraagd mee te denken. Dit kan bijvoorbeeld gaan over de ruimtelijke omgeving, dagbesteding, integratie, veiligheid, onderwijs, en (vrijwilligers)werk.

We willen alle inwoners zo goed mogelijk informeren. Hiervoor worden verschillende informatie- en inspraak momenten ingericht. Op deze momenten gaat het over ‘hoe’ gaan we de asielopvang inrichten, niet over ‘of’ er asielopvang komt.

Kan ik, door bezwaar te maken de komst van een opvanglocatie tegenhouden?

Elke gemeente in Nederland is verplicht om asielzoekers op te vangen. Dat staat in de Spreidingswet. U kunt geen bezwaar maken tegen het besluit om een plek aan te wijzen als voorkeurslocatie voor de opvang van asielzoekers in Koggenland. 

Zodra het COA een locatie wil (ver)bouwen, is daarvoor een vergunning nodig. Het COA zal hiervoor een omgevingsvergunning aanvragen. De gemeente handelt deze aanvraag af. U kunt tegen een vergunningsbesluit wel bezwaar indienen, als u belanghebbende bent en een goede reden heeft, passend binnen de bezwaarmogelijkheden.

6. Informatievoorziening algemeen 

Hoe worden inwoners van Koggenland geïnformeerd?

Wij houden inwoners via de kanalen van gemeente op de hoogte over de ontwikkelingen rondom asielopvang. Dit zijn in ieder geval www.koggenland.nl en het Koggennieuws. Wanneer een locatie geschikt blijkt, informeren wij betrokkenen, zoals omwonenden en ondernemers, per brief en via de gebruikelijke informatiekanalen. 

Waar kan ik terecht met vragen?

U kunt uw vragen mailen naar asielopvang@koggenland.nl

Heeft u gevonden wat u zocht?